خانه » هنر و ادبیات » «پالایش» مجازی، «آلایش» فرهنگی /مینا استرآبادی

«پالایش» مجازی، «آلایش» فرهنگی /مینا استرآبادی

4230

سید رضا صالحی‌امیری، وزیر تازه‌منصوب فرهنگ و ارشاد اسلامی، که از بدو تصدی سمت وزارت، مصاحبه‌های چندانی نکرده‌است، در یکی از این اندک اظهار نظرها درباره‌ی لزوم «مدیریت» بر محتوای شبکه‌های اجتماعی فارسی‌زبان صحبت کرده و وعده داده است که فضای مجازی کشور را پالایش خواهد کرد.
صالحی امیری که در حاشیه‌ی اجلاسی در کرج و به مناسبت «روز نماز» شرکت کرده‌بود، اعلام کرد به زودی «استراتژی مدیریت فضای مجازی» برای نظارت و سانسور محتوایی که در شبکه‌های اجتماعی فارسی‌زبان تولید می‌شود، اعمال می‌گردد. او همچنین با اشاره به تغییرات تبادل اطلاعات در دهه‌ی اخیر گفت: «شبکه‌های اجتماعی هم فرصت و هم تهدید‌اند. باید به دنبال راهی برای ترویج نماز و اخلاق در شبکه‌های اجتماعی بود، در غیر این صورت بی اخلاقی‌ها بستر را فراهم دیده و با یک جریان بزرگ اطلاعات بدون پالایش اقدامات خود را انجام می دهند.»
مقصود از «پالایش» مفهومی‌ست که از بدو روی کار آمدن دولت حسن روحانی به جای «فیلترینگ» به کار می‌رود.
او در بخش دیگری از سخنانش سهم عمده‌ای از آسیبهای اجتماعی را برآمده از کم توجهی در نظارت بر فضای مجازی خواند و گفت:« نمی توان جوانان را بیش از حد آزاد و یا محدود در فضاهای اجتماعی رها کرد. البته دولت در شورای عالی فضای مجازی تصویب کرد که فضای مجازی در کشور مدیریت و پالایش شود.»
«استراتژی مدیریت فضای مجازی» یک سند بالادستی‌ست که ۱۰ خرداد ۱۳۹۳ در یکی از جلسات شورای عالی فضای مجازی، به ریاست حسن روحانی، رئیس جمهوری اسلامی به تصویب رسید. این سند ۲۷ موضوع کلان را دربرمی‌گیرد و چارچوبی می‌سازد برای نحوه تدوین برنامه‌ها، هدف‌ها و اینکه چه نهادهایی می‌بایست برنامه‌ها را در فضای مجازی به اجرا بگذارند.
احمد رضا متین‌فر، مدیر مرکز سواد رسانه‌ای پیش از این خبر داده بود که دولت برنامه‌هایی در نظر گرفته که به موجب آن سانسور هوشمند را در اینترنت اعمال کند، او در این زمینه اینطور توضیح داده و کلمه‌ی«پالایش» را هم اینطور معنی کرده‌بود:« امروز فضای مجازی عاملی برای تغییر به حساب می‌آید و در این فضای حساس و سرنوشت‌ساز، باید کاری کنیم که با فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی، هوشمندانه رفتار کنیم زیرا در غیر این صورت، از قافله عقب می‌افتیم. باید به جای فیلترینگ به سمت «refine» و پالایش پیش رویم. پالایش به این معناست که اتمسفر فضای مجازی را پاک کنیم و پس از آن است که به سمت توانمندسازی می‌رویم.
در ایران در سال‌های اخیر، به دستور علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی به تدریج بیش از ۱۰۰ شبکه اجتماعی داخلی طراحی و تولید شده، اما اقبال چندانی به دست نیاورده است. مسعود اسدپور، عضو هیئت علمی دانشکده برق و کامپیوتر دانشگاه تهران و مسئول آزمایشگاه شبکه‌های اجتماعی دانشگاه تهران کم‌اقبالی شبکه‌های اجتماعی داخلی را ترس کاربران از ثبت آزادانه محتوا دانسته بود و از دولت خواسته بود که در وهله نخست امنیت روانی و آرامش خاطر کاربران شبکه‌های داخلی را فراهم کند.